SPKn madde 10/A :
Sermaye piyasası araçları ve bunlara ilişkin haklar;
özel hukuk tüzel kişiliğini haiz bir Merkezi Kayıt Kuruluşu tarafından
kayden izlenir. Bu Kuruluş, Kurulun gözetim ve denetimi altındadır. Merkezi
Kayıt Kuruluşunun kuruluş, faaliyet, çalışma ve denetim esasları Bakanlar
Kurulunca çıkarılacak bir yönetmelikte belirlenir.
- Kayıtlar, Merkezi Kayıt Kuruluşu tarafından, bilgisayar ortamında,
ihraçcılar, aracı kuruluşlar ve hak sahipleri itibariyle tutulur. Kayıt
edilen haklar bu Kanunun 7 nci maddesi uyarınca senede bağlanmaz. Sermaye
piyasası araçlarının nama veya hamiline yazılı hesaplarda kayıt esasları
ile kayıtların nasıl tutulacağı ve kayıtların tutulmasında yapılacak
işlemlere ilişkin usul ve esaslar Kurulca bir tebliğ ile belirlenir.
- Kayden izlenen sermaye piyasası araçları üzerindeki hakların üçüncü
kişilere karşı ileri sürülebilmesinde, Merkezi Kayıt Kuruluşuna yapılan
bildirim tarihi esas alınır.
- Kurul bu madde kapsamında kaydı tutulacak hakları, bu hakların bağlı
olduğu sermaye piyasası araçlarını, türleri ve ihraçcıları itibariyle
belirleyebilir.
- Payların devrinin, Türk Ticaret Kanununun 417 nci maddesi çerçevesinde
ortaklıklar tarafından pay defterine kaydında, ilgililerin başvurusuna
gerek kalmaksızın Merkezi Kayıt Kuruluşu nezdinde ihraçcılar itibariyle
tutulan kayıtlar esas alınır.
- Merkezi Kayıt Kuruluşu, ihraçcılar ve aracı kuruluşlar, kendi tuttukları
kayıtların yanlış tutulmasından dolayı hak sahiplerinin uğrayacağı zararlardan
kusurları oranında sorumludur.
- Merkezi Kayıt Kuruluşunun personeli hakkında, Kanunun 25 inci maddesi
hükmü uygulanır."
hükümlerini içermektedir. SPKn 10/A maddesi ile öngörülen "kaydi sistem" çerçevesinde
sermaye piyasası araçlarının takas ve saklanması ile bunlara ilişkin
hakların kayıtlarına ilişkin sistem köklü bir değişikliğe uğratılmaktadır.
Bu değişiklik ve sisteme getireceği avantajlar madde gerekçesinde "..Sermaye
piyasalarının şeffaflaşması konusunda en ciddi ve köklü reform çalışmalarından
biri gerçekleştirilmektedir..Sermaye piyasası araçlarının kaydi sisteme
geçirilmesi kağıt basımını ortadan kaldıracak, halka arzlarda ve sermaye
artırımlarında ihraçcı şirketlerin maliyetleri azalacaktır. Gerek halka
arzedilen gerekse halka arzedilmeyen hisse senetleri ve ihraçcı halka
açık şirketlerin ortaklık bilgileri daha sağlıklı bir şekilde takip edilebilecektir.
Sermaye piyasası araçlarının kaydi olarak tutulması çalınma, sahte araç
basımı ve araçların fiziki olarak hasar görme risklerini ortadan kaldıracaktır.
Halka açık şirketlerin sermaye artırımı ve temettü ödemelerinde verilen
hizmetler kolaylaşacak ve daha kısa sürelerde gerçekleştirilebilecektir.
Keza hisse senetlerinin kaydi olarak tek bir yerde tutulması takas işlemlerinde
kolaylık sağlayacak ve temerrütleri azaltacaktır. Sonuç olarak, sermaye
piyasası araçlarının kaydi sisteme geçirilmesiyle, sermaye piyasasında
güven ve şeffaflık sağlanacak ve piyasanın derinliği artacaktır..." şeklinde
kanun koyucu tarafından belirlenmiştir.
|
